يكشنبه ۱۴ شهر
صفحه ی اصلی کانون حمایت از هنرمندان ... مقالات ازبوم و گچ تا نقش عشق

ازبوم و گچ تا نقش عشق
نوشته شده توسط Administrator   

دیر  زمانی  است  که  انسان در زندگی  خویش   به فکر گرد  آمدن  یک جا نشیینی  افتاد   و به  دنبال    ایجاد   سرپناهی  برای  آرامش  و  بیتوته  خود ،  روستا نشینی  و سپس  شهر نشین   را  تجربه   کرد  و در این  میان  خانه سازی را آغاز  کرد.  انسان  هوشمند  و  کمال   گرای ،  برای  تکامل  وبهتر  زیستن   خویش  با  روح  لطیف  و زیبا پسندی  که  داشت  برای آرایش و زیبا سازی  خانه  های  خود  اندیشه کرد  . www.aynehkari.com

از  محیط پیرامون در پی  جستجو ، به گچ   این   ماده ی     لطیف  ،  شکل پذیر و مقاوم  در برابر آسیب ها   دست یافت واز آن ماده در آراستن  و  اندود  دیوار خانه ها  استفاده  کرد  .  ابتدا  به  صورت  اندودی از گچ زیبا   سازی و سفید کردن  دیوا ر خانه استفاده کرد تا درون     خانه خویش راجلا روشنی  بخشد .  پیشینه هنر گچبری ،  اساتید  و برخی شیوه های آن، شرح حال وآثار استاد  علی حاجیان از موضوعاتی است که  سبب  سواد  این سطور   شده است .

علی حاجیان د ر سال ۱۳۱۹در روستای اسلام آبادا زتوابع     شهرستان همدان چشم به دنیا گشود .چون وی فرزند   کشاوز زاده ای  به نام عباس  بود ، میزو نیمکت و کلاس  درس را لمس نکرد ،اما با خواند  و نوشتن و فراگیری   قرائت  قران کریم درمنزل یکی ازاهالی روستا  که اندک    بهره ای  از سواد  داشت ، توانست نیاز رو مره  خود به  فراگیری  فنون طراحی و گچبری  را برآورده سازد .

وی سپس در شهر همدان مورد حمایت خانواده های اهل فضل و هنر قرار گرفت وازاساتید زمان خود بهره برد   و  رشد کرد و پس از طی دوران کودکی در این شهر در حین   گذران دوران ابتدایی به  کمک در روستا  می شتافت و  در مزرعه به کار عمران وتولید ارزاق عمومی می  پرداخت . ازهمان زمان درسایه ی آموزه های دینی و  تعقلات مذهبی که داشت در انجمن های خیریه شرکت      داشت وخدماتی به اهالی ارائه میکرد  . طولی   نکشید که  حس سیری نا پذیر و کنجکاو ، وی را روانه ی دیار  غربت کرد و در اثرعطش فطری هنری که داشت   ،پدرش وی را  به شاگردی فرد معماری فرستاد تابه   فراگیری  فنون  شیوه های معماری بپردازد. www.aynehkari.com

حاجیان پس از ازدواج  صاحب سه فرزند  پسر و  دو فرزند   دختر  شد  . پسران  وی به  شغل  پدر  علاقه مند  بودند و هر یک سال ها در این حرفه  پرسه  زدند   ،اما  به  دلیل   تامین  هزینه زندگی ازادامه آن   منصرف  شدند. استاد حاجیان خود ازدوران کودکی می گوید « پدرم کشاورز بود و من تا  سیزده  سالگی  در کنار  ایشان  به  کار  کشت و زرع  مشغول  بودم  و د ر  آنسالها  به علت کمبود آب و مشکلات ناشی از آن از کار  دست کشیدیم و به همراه   پدر   راهی   تهران  شدیم  .سال  ۱۳۳۳  شبود از روستا به شهر کوچ کردیم . پدرم  با  شخصی به  نام  استاد عباس اسدی که معمار بود ،   آشنا  شدو  مرا نزد  ایشان سپرد تا فنونمعماری را بیاموزم .و  سال بعد با استاد گچبری در  محل   کار آشنا شدم . کار ایشان را بسیار  زیبا  و جذاب دیدم  www.aynehkari.com درهر حال به این هنرعلاقه مند  شدم . استاد بسیار خوش  اخلاق ونیکو سیرت بود  ، وی پر جذبه  بود ، روزی که با ایشان

آشنا  شدم   ، در حال  اجرای کار گچبری  بود ، نزد   ایشان رفتم ، با ادب پا  پیش نهادم ، وی  در حین انجام کار بودناینکه دست ازکارش بردارد،به گرمی سلام مرا پذیرفت و در همان آغازمرا شیفته خود کرد  .  پس  از آشنایی دریافتمکه  این فرد همان « حاج  عباس  عشقی» معروف  است  که نامش  در گچبری زبانزدعام و  خاص  بود. »

استاد  عشقی   حدود  یک   سال  پس  از  آنکه  تلاش   ،  شورواشتیاق وشیفتگی علی  حاجیان به کار گچبری را که توأم  باخوی نیک   و  ادب  که منش  درست  وی بود  ،  مشاهده   کرد  ، او را در   زمرۀ  بهترین    شاگردان    خود  به   شیوه  آموزش  شاگری  ، پروراند .

حاجیان  خود گوید « من آن روز ها  پس از اتمام  کار  روزانه  نزد  استاد،  زمانی که   همه  از کار دست می کشیدن ، تا  پاسیاز شب تمام کارهایی را  که استاد در طول روز گچبری    کرده بود ، تمرین و تقلید  می کردم و در اثر  این ممارست ،بزودی با رموز  کار  آشنا  شدم، به گونه ای  که  استاد  در  همان  اوایل  به کار بنده اطمینان    حاصل  کرد   و پس از شروع و اجرا   کار ، نیمیاز  کار  ترکیب  بندی در  اجرای  گچبری را به  من  وا  گذار می کرد .»

علی حاجیان  درطی سالیان با اسا تید  بزرگ  هنر گچبری از  جمله ؛ استاد حاج حسن  نوری ،  حاج علی نوری  ،   استاد

زندی  ،استاد ذلفقاری ،استاد حاج عبدالکریم نوید ،  استاد    حاج عباس ملائک ،استاد   حاج  حسن عشقی، ا ستاد  رضا روحانی ،استاد  علایی ، استاد سید قاسم زرین  قلم و چند  تن    دیگر ازاساتید بنام و بر جسته     این هنرحشر و نشرداش . از آثار    هنری و  خرمن دسترنج هر یک  بهره ای جست ، تا  مهارت دست و گردش قلم و  طرح و اجرای نقش را به  حد  اعلاء  رشدو شکوفایی رسانده و آثار بسیاری را خلق کردوی بیش ازهمه تحت تأثیر و پیرو سبک کار استا عباس  عشقی بود و دراین باره می گوید«حاج عباس عشقی  همانگونه که گچبری را به  بهترین وجه انجام می داد ، سیمان   بری  را نیز  نیکو اجرا می کرد و من هم پیروی از سبک کار   ایشان ،گچبری ،سیمان بری، آهک بری ، مجسمه  سازی و  آب  نما سازی    را در سرلوحه کار  خویش   قرار  دادم .» استاد حاجیان   در هر یک از این زمینه ها ابداعات وابتکارات شاخص و    برجسته ای از خود نشان   داد وسبک و روش ویژه ای  را  به خود اختصاص داد .

وی دلیل شیفتگی وگرای خود به سبک کار استادعشقی   را   اینگونه بیان می کند              
«ـ ایشان ورزشکار و  استاد اخلاق بود  ،سیما سیرت نیک داشت  ، همیشه  تبسم  بر  لب داشت وبا زیر دستان    خود بسیار مهربان بود .از   حسن صوت
برخورداربود و آواز اصیل ایرانی راخوب اجرا  میکرد  ، وبه ردیف های آوازی  نیز   آشنا بود . خوش صحبت   بود   و  جاذبه بسیار  داشت  .فتوت  و جوانمردی وی  زبانزد  و بی ریا    و  تکبر  بود  . غذایش  را   با کارگران تقسیم  می کرد   و   آوازه ی کارو هنرش به دربار عربستان  رسیده  بود  و در سال   ۱۳۴۴      در  کاناد و آلمان  آثاری   از  خود به جا گذاشت و مرا   نیز  با  خود به کشور  آلمان  برای اجرای کار گچبری  برد.»

استاد حاجیان به پیروی از استاد مراد خویش در اخلاق   اسوه گشت وهمه خصایل    نیکوی حاج عباس عشقی  را  به تمامی  در  خود  نهادینه  کرده  است. سیما ی  نورانی  و  عارفانه اش ، حکایت  از   تزکیه درون وانیس باقرآن    دارد  ، که  وی را متخلق به اخلاق حسنه کرده به گونه ای که  در همراهان    و  همکارانش  تأثیر بسیار داشته است .

استاد   احمد صومی معروف به معصومی ازدیگر اساتید    بزرگ این  هنر درباره  حاجیان می گوید  « استادحاجیان   همه ی  ویژگی های نیکوی  یک  هنر مند را  داراست   و  از  نظر  کارو  سبک هنری و از جنبه اخلاق  و  رفتار  دینی  بسیار تحت تأثیراستاد عشقی است ومورد  توجه  همه  اساتید  شناخته  شده  امروز است . » در  گذشته ای نه چندان  دور ، آموزش هنر به شیوه  آموزش استاد  شاگردی انجام می شد  .  در این شیوه نه تنها آموزش رشته ی هنر ی  به هنر  آموز ،سینه به سینه  انتقال می یاف ،بلکه  اخلاق    علمی  ،رفتارو منش  استادان به تدریج  در  شاگردان موثر  می افتاد  ،که خود نوعی  آموزش نظری  و اخلاق  در  کنار  آموزش  فنی   و  عملی   رشته ی  هنری   بود  .  در  این  شیوه   استاد  همه   آموزه های   نظری  و  تجربی   خود    را  به   شاگرد  و به اصطلاح   اهل  دل   انتقال     می داد    .  استاد  حاجیان   پس  از   سال ها  تلاش  و  اجرا  ی  کار های    گوناگون  به  مهارت   ویژه ای  دست   یافت   ،  به  گونه  ای  صاحب   سبکی   خاص    در   هنر   گچبری   گردید .

علی   حاجیان   در  کنار   فراگیری    و  اجرا ی    گچبری   سنتی    و  بومی    ایرانی  ،   در  فراگیری  واجرای    سبک  های   هنر  اروپایی     نیز   تلاش    وافر   کرد  و  ابتکارات   و  ابداعاتی    که  از  خود   بروز   داد  ، تلفیق  و  ترکیب  شیوه    گچبری  ایرانی     را   با  شیوه  ی  اروپایی    به  حد  اعلا ی   خود  رساند.  در   اجرای   آثار   چدنی   به  گونه ای   مهارت  داشت    که  نقوش چدنی      ایرانی  واروپایی  را  در    کنار   هم    بسیار   زیبا   و   جالب  اجرا   می  کرد   .   در  اجرای چدنی  های   ایرانی    با  دیگر   اساتید   خود    متفاوت    و  شاید  منحصر به  فرد  بود .

وی  در   ساخت   نقوش   دو  گچه    یا  یک   گچه   چدنی   مهارت   ویژه ای    دارد  ،   به  گونه  ای  که  ابتدا  به  اندازه  ی  دو  یاسه  سانتی   متر     گچ  اندا زی   می کند   و طرح  می زند    سپس   برای  قسمت  های   برجسته  چنگ  یا  گل  و   برگ   مجدادا   چند   سانتی  متری   گچ  اندازی   و  آنگاه   کار    ترکیب  را   انجام  می  دهد   .     در باره  ی  این  شیوه  کار  استاد     خود  می گوید  «اجرا  کار  در   میان  استادان  به      گونه ای     است  که  ابتدا   یک  استاد  مثلا   طرح  گل  را  ترکیب   می کند   و  سپس  استاد  دیگری    آن  طرح  اولیه   را  پرداخت   می نماید

به  شکل  واقعی  در   می آ ورد  که  دراصطلاح   گچبران  به  آن  «   ساختمان   »  گویند 

نوع   دیگر   از  سبک   کار  وی   ،  اجرای   نقش  چدنی     تو  خالی    است   که    بین    هفت   تا    ده   سانتی  متر   گچ اندازی   می شود      و  مانند   گچ بری های   باغ   فردوس   در   تهران   به  صورت   تو   خالی   گچبری   می  شود  .  در  واقع    گچبری  چدنی  اصیل   ایرانی    ،  اجرای   برگ  کنگر   استلیزه    شده  است   که  از  یک   طرف   گچ برش  داده  می شود   ،  تا  گل  ایجاد    شود  .  اما  در  تلفیق  شیوه  های   ایرانی   و   اروپایی   استاد   از   دو  طرف   ،  زیر  برگ  را  خالی  می کند  و  به  طرف  رو   بر می گرداند     ( زیر و  رو  سازی   دو  طرفه   )   ،که   برگ  کنگر    بسیار   زیبای  لبه   داری   می سازد  در واقع    به  شیوه ی  تو   خالی  آن    را  اجرا   می کند  

حاجیان   درباره ی   تفاوت  شیوه ی     گچبری  چدنی     ایرانی    و   اروپایی     می گوید     «  تفاوت   این   دو   شیوه    در   این   است    که  در  مدل  اروپایی   دوبار   گچ  اندازی   می شود   و  هر   بار   به   اندازه    سه  سانتی  متر  ،  ابتدا  سه  سانتی   متر   برای   اجرای    خود  نقش     چدنی  و    سپس   سه سانتی  متر   برای   اجرای  چنگ   و  گل  چدنی   ،  اما   در   مدل   ایرانی    به  یک  باره   ،   گچ  اندازی   می شود 

نمونه این    نوع   گچبری   ها   را   در   باغ   فردوس    تهران     اجرا  کرده  است   که  قابل   مقایسه   با   نقوش چدنی   خانه   کاشان  است  ، با  این   تفاوت   که  در  خانه  بروجردی   یک  باره  حدود   ده   سانتی  متر  گچ  اندازی   شده  و  به   صورت   بروجردی   ها   در   تو  خالی   اجرا  شده است .

سیمان  بری  از  دیگر  تکنیک   هایی  است  که  قابل  مقایسه   با  نقوش  چدنی  است که  وی  اجرا  کرده  است   شیوه  ی  اجرای   سیمان   بری   وگچبری  متفاوت    است  .  به  گونه ای  که  در  گچبری   ، در   هر  زمان  می  توان  کار  را  انجام  داد  . اما  در  سیمان  بری   به  دلیل  سفت  شدن  آن  ،  تنها  باید  به  میزان  اندک   و  تا  زمان  پایان   کار،   سیمان  رو ی   بوم  انداخت  و  تا  پایان  روز  یکسره  باید  کار  سا خت و پرداخت  آن  انجام  شود .به گونه  ای  که  اگر سیمان  سفت  شود   کار  تراش  را  روی  آن   نمی شود  انجام  داد . گاهی   در  سیمان  بری   به  دلیل  حجم   کار  از   سیم  و  میل  گرد  استفاده   می شود   گاه    بدون   مفتول   و  سیم  می توان کار   سیمان بری  انجام   داد  . سیمان  بری ابزار  خاص  خود  رادارد که عبارت از : ماله ، کمچه  ،قلم  قاشق  ریز  و  درشت ، تیغ  اره  و  قلم  مو  است .

آهک  بری از  دیگر  شیوه هایی   است   که  استاد  حاجیان  در  کار های  خود  اجرا  کرده  است  . در  این  شیوه  به  میزان  اندک  ،حدود  دو  میلی متر  گچ پر  مایه  به  همراه  اندکی   سیمان   و  پودرسنگ  مخلوط  کرده و روی  بوم  زمینه  کار  می مالد   و  سپس   روی  آن  حدود  یک   میلی  متر    دیگر    گچ  مالیده ،آنگاه  طرح  را  پیاده  کرده  و  با  قلم  دم  بر  ،برش  می دهند  و  سپس  اضافات  گچ   توسط  قلم  قلمگیری  تمیز  میشود  . www.aynehkari.com

تکنیک  کشته  بری    نیز  در  آثاره  ایشان   دیده  می شود  و  به  این  صورت  است   که  ابتدا  گچ را  روی  بوم  یا  زمینه ی  مورد  نظر   می مالند  ،  سپس  با گچ   کشته  رنگی  یک  لایه   و  به  قطر  یک  یا  دو   میلی  متر  روی  گچ  زیرین  می کشند  ، در  صورت  هوای  گرم  و تابستانی  لا یه ی بعدی  را  بلافاصله  روی  لایه  قبلی   می مالند . اما در  زمستان  به  سبب  برودت  هوا  و  دیر گیری  گچ  ، لایه دوم  راروز  بعد  روی لایه  اول  مالیده و  سپس  لایه ی   سوم  را  با  رنگی  دیگر  از   گچ  روی  لایه ی  دوم  می مالند. آنگاه  طرح سوزنی   شده  را  روی  گچ  قرار  داده  و  گرده  زنی  می کنند  و بعد   با قلم دم  بر  ، گچ  رابرشش  داده  و  اضافات  آن  را  بر  می دارند .  در  این    شیوه  گل و برگ های   طرح  و  ساقه  و  گلبرگ  ها   هر کدام  با  رنگی  از  گچ  و  الوان  پدیدار   می شوند  .  طرح  هایی   که  استاد  در  شیوه  کشته  بری   به  کار  می برد،  اکثرا  ایرانی  از  نوع  اسلیمی  وختایی  و  گل  های  شاه  عباسی  است.

حاجیان  در آثار   خود   از  تکنیک   های  ایرانی    ، فرنگی   یا  اروپایی  ،   مشبک  و  انواع   کاربندی   ها استفاده  کرده  است   .  وی  شیوه  ایرانی   را   با  نقوش  اسلیمی  ، ختایی  گل  های شاه  عباسی ،  گل  و  برگ  و  غنچه  با  گردش  حلزونی   و  گاه شکسته  اجرا  می کند  و  در  تکنیک  اروپایی  اکثرا  از  نقوش  چدنی  ؛  شامل  برگ ، افشانه  ، چنگ  چدنی ، پیچک و  مروارید  استفاده   می کند .

گاهی  نیز در تلفیق   نقوش گچبری  ایرانی  اروپایی  ا گل  و  برگ  های  چدنی ، ریسه ها و  نقوش  دانه های  شبیه  مروارید  با  ترکیب  به  نقوش الماس تراش  وگل  و برگ ساقۀ  نقوش  اسلیمی  و ختایی   به  صورت  منحنی یا   شکسته با زاویه های تند از مصالح کچ و شیشه  در کنار   هم استفاده می کند. وی درتزیین این  شیوه گچبری  مهارت  فوق  العاده ای دارد .www.aynehkari.com

از دیگر شیوه های گچبری که ابتکا و ویژه کار های  ایشان است؛ ساختن ظروف و دیس  میوه  است که  برای  نخستین  بار  در  سال  ۱۳۵۵  در  یک  منزل  شخصی  در  تهران  اجرا کرده  است.وی  می گوید : «  تا  آن  زمان  در  تهران  هیچ  یک  از  اساتید  به  این  شیوه  گچبری  نکرده اند .» اجرای  دور نما با  طرح درخت  پراز شکوفه در کنارطرح های اروپایی ازدیگر شیوه های  وی  است که کارهای سایراساتیدگچبری کمتردیده می شود  .  تغیرات در ساخت گل رز،کاربردطرح درختان  جنگلی  در کارآ ب نما سازی واجرای طرح صخره  ای  به   شکل طبیعی به  شیوه سیمان بری واجرای طرح کنده  درختان  در دامنه کوه ها انواع نقوش اسلیمی ،  بند  ختایی  ،  بند  عباسی به  پیروی  از  سبک های گچبری  دوره  صفوی  تا  قاجار که به  شیوه بسیار ظریف   با  گچ،      

به  قطر های    حدود   دو  ، الی  نیم  سانتی  متر  که  به  شیوه  گچبری   شیر   شکری   معروف است ،  یا  اجرای  چند لایه ظریف و  نازک  گچ  رنگی  که  تقلیدی  از شیوه   

های  دوره  ایلخانی تا   قاجار  است  در اثار  استاد  حاجیان پور  به نحو  بسیار زیبا و لطیف  به چشم  میخورد .

استاد  حاجیان پور  شیوه گچبری  روی شیشه و آینه  را با مهارت  بسیار ویژه اجرا  مینماید  ،  در این  شیوه حاصل دست رنج وی  تابلو هایی

گچی  بسیار  ظریف   ، ودلربا  و زیبا  از نقوش  متنوع گیاهی ،  حیوانی و انسانی  است  در این شیوه  ابتدا  آینه را  در  مکان  مورد  نظر نصب  کرده و  با چسب  میخ آن را محکم  میکند  . سپس سطح خود  آینه  را به  صورت بوم  اصلی  ، با  لایه ای از چسب  چوب  پوشش  داده و بعد  از  گذشت یک  روز ، برای خشک  شدن و گیرایی  چسب  ، روی شیشه را یک پارچه  با  گچ  به قطر  دلخواه پوشش میدهند  .

آنگاه طرح  سوزنی  شده  مورد  نظر را روی  ان گذاشته با زغال گرده زنی  کرده و با قلم  دم بر  برش  دادهتا طرح نمایان  شود  .  پس  از

آشکار شدن  خطوط طرح ،به  ساخت و پرداخت   وزیر رو سازی  نقوش ادامه  می دهد ودر نهایت گچ  های زا ئد   را  تمیز  می نماید  . ظرافت  ،دقت،  توجه  ،  عشق  و  علاقمندی  و پشتکا استاد سبب شده تا دراین شیوه خود از  خو از سر آمدان اساتید گشته  وآثار  بسیار  چشم  نواز  و  زیبا یی را بیافریند که تحسین بیننده را برمی انگیزد  .

استاد  علاوه  بر  شیوه های   یاد  شده  در  روش  هایی   چون مقرنس  ،  رسمی  بندی   ، گل  و  بوته  ، ترنج  ،  سر ستون سازی

و  یزدی  بندی  نیز  تسلط  کامل  داشت  و آثاری را  نیز  در  کار  مجسمه  سازی  و  گل  و بوته  سازی  خلق کرده  است

اجرای  نقوش انواع  پرندگان مثل ؛  یا کریم  ،  هد هد   ،  باز  ،   شانه  به سر  ،  تیهو  و  نقوش     گیاهی  مثل  : ختایی  ،  اسلیمی  ،   گل و بوته   ، غنچه    ، برگ و  ساقه  که  در  هنر و  فرهنگ  ایرانی     هر یک  دارای  مفاهیم  خاصی   در  زندگی   انسانی است    و همچنین  اجرای  مجسمه  هایی   از  نقوش   و  فرشتگان  و انسان  ،  در آثار  ایشان  به  طرز   بسیار  زیبایی   چشم نواز ی   می کند  .   www.aynehkari.com

کشو زنی  از  دیگر  تکنیک های   است  که  حاجیان  در آثار مورد  استفاده  قرار  داده  است .  ابزار  زنی  و  ساختمان  آن  تکنیکی  است   که  بین  سقف  ودیوار   و تقاطع  دو سطح  انجام   می شود   .  کشو  زنی   پس از  مرحله  ی  گچ اندازی   صورت  می گیرد    و ابزار   مورد  نیاز   آن  عبادت   از  :  اره  نوکی   ،  حاشیه  پخ   ، فیبر  استخوانی   ،  تخته  چوبی  ،  چوب  ساب  و  سوهان   است      ، فیبر  استخوانی   ،  تخته  چوبی  ،  چوب  ساب  و  سوهان   است  

استاد حاجیان  در  مکان  های  تاریخی   بسیاری  همچون  :آرامگاه و  حرم   حضرت  عبدالعظیم  حسنی  در  شهر  ری   ،  آرامگاه  امامزاده  حمزه   تهران  را  به همراهاساتید  دیگر  چون؛  حاج حسن  نوری  ، حاج  علی  نوری   و استاد  حاج  عباس  عشقی  در  سال  ۱۳۴۳   شمسی  به شیوه   طرح   چدنی  توام  با  آینه  کاری  اجرا  و   مرمت  کرده اند   که  متاسفانه  تخریب  شده  و از بین  رفته  است  .  همچنین  در  خانه  های   شخصی  و  مجلل  بسیاری  در  ایران   و آلمان  ،  آثار  بسیار  زیبای  گچبری  به   یادگار  گذاشته   است  ،  که  متاسفانه  در  معرض   دید  همگان  قرار   نمی گیرد.

استاد  علاوه  بر  آثار  اجرایی    در  نمایشگاه  ها   و کارگاه  ها ی  آموزشی   بسیاری  شرکت  کرده    ونتایج  حاصل  کار  خود  را  به  شیوه  آموزشی کارگاهی  به  علاقمندان  ، دانشجویان  و  سایر  هنر  هنرمندان  معرفی  کرده  وآموزش  داده  است  . استاد  حاجیان  پس از  سالها  تلاش  و  آفرینش  کار های گچبری  متنوع  درجه  یک    هنری  و  استادی  خود  را  از  شورای  ارزشیابی  هنرمندان  کسب  کرده  واینک  به  صورت  افتخاری  در  پژوهکده  هنر های  سنتی  پژوهشگاه  میراث  فرهنگی  به خلق  آثار    نفیس  گچ  وآینه  به  صورت  تابلو ، مشغول  به  کار  است .

برآیند

استاد  علی  حاجیان  در  آثاری  که پدید آورده  است ،با تأسی   از  شیوه ی  آموزشی  استاد  شاگردی  به  ارتباط  میان   حرکت  طرح  و  میان   مایه  ها   و اجسام  توجه  ویژه ای  دارد    در  نتیجه  در آثار  گچبری   فضای  تهی  و  بی مصرف  دیده  نمی شود  .  در  کلیه  طرح و آثار  نظم   ،  هماهنگی    ، تقارن  ،  توازن   و  چشم  چشم نوازی    وجود  دارد  ،  که  این   از  خصیصه  های   دنیا  ی  هنر  است   . در  ترکیب  بندی  طرح  و  نقش  از  جمله  اجرای  نقوش   گیاهی    ، نقش  فرشتگان  ، انسان   حیوان  تعادل   وتناسب بسیار  منطقی  بر  قرار  کرده  است  .

وی  با  حجم و  بعد  دادن   به  طرح ها  نقوش  از  شیوه  منطقی  ترسیم  خطوط  و  طرح های  هندسی  در  اثر  ممارت    با پشتکار   خلاقیت  و   الگو  برداری  از  اساتید  به  مهارتی  شگرف  دست  یافته  است  ،  که  در  شیوه ی  استاد  شاگردی   کاملترین  شیوه ی  فراگیری  فنون    و  شیوه های  هنری  های سنتی    به  تجسم  می رسد   و  فرای  شیوه ی آموزش  نظری  و کلاسیک  است  . www.aynehkari.com

حاجیان  همچون  سایر  هنر مندان  هنر های  سنتی   اصیل  ایرانی  ،  اجسام و  اشیاء   و   نباتات  را  که  در  اجرای طرح  گچبری    به  کار  می برد  ،  همانگونه  گه  مشاهده  کرده   ،  طراحی نمی کند ، بلکه  به  استلیزه   وجزء  کردن  طرح   به  ارتباط   منطقی  و  استوار   بین  خطوط  و  اجسام   و  اشیاء  موضوع  طرح  ،  توجه  ویژه ای  دارد .اگر چه  استاد  احاطه  فراگیر       در بار    طرح  و نقش   ایرانی   نداشته  اما به  شیوه  تجربی

به  خوبی  توانسته  این    خلاء  را  در  آ ثارش   بپوشاند    .  آثار  خوشنویسی    ،    یعنی   نگار ش   خطوط  و  کتیبه  ها    در  کارهای  استاد  کمتر   دیده   می شود ، که  احتمالا  به  دلیل  عدم  سفارش   و  یا  عدم  موقعیت   مکانی  مناسب  و  ...فرصت  پرداختن   به   آن  را  تا  کنون  نداشته  است.

حاجیان  در  ترکیب  شیوه  ایرانی  و اروپایی  ،  با  چرخش  قلم  در   طرح   و  نقوش  وبه  کار گیری   ظرافت هایی  در نقش   برگ  های  معروف   به  چدنی  که  شامل  برگ هایی  است  که   احتمالا  از  شیوه   آثار  گچبری  ارپای  شرقی  و  روسیه  به  همراه  نقش   مایه هایی   چون  قوری  و  سماور  در  زمان  قاجار  وارد  طرح   های   گچبری  ایرانی  شده  است   ، تحول  ایجاد  کرده   و  برگ ها  و  ساقه  های   ختایی  را  توأم   با  این  نقوش   چدنی  با  ظرافت   به  کار   گرفته  است .

باتشکر از کارشناس میراث فرهنگی آقای حمزه لو